Schildwachtklieronderzoek

Schildwachtklieronderzoek is weefselonderzoek van de schildwachtklier. Met dit onderzoek wordt beoordeeld of bij borstkanker, naast een borstsparende operatie of borstamputatie een tweede operatie noodzakelijk is. Tijdens deze tweede operatie worden de okselklieren verwijderd (okselklieroperatie).

Waarom schildwachtklieronderzoek?
De schildwachtklier is een lymfeklier en bevindt zich in de oksel. Deze klier wordt ook wel poortwachterklier of sentinel node genoemd. Het is de eerste klier in de oksel die mogelijk wordt aangetast door een uitzaaiing van de tumor. Als de schildwachtklier vrij is van kankercellen, zijn er meestal geen uitzaaiingen in de andere okselklieren (>95%). Dan wordt verwijdering van alle okselklieren dus onnodig. Om er achter te komen of de schildwachtklier kankercellen bevat, wordt weefselonderzoek verricht.

Wat houdt het schildwachtklieronderzoek in?
Het schildwachtklieronderzoek vindt meestal op de dag vóór de operatie plaats (soms op de dag zelf). Op de dag van het onderzoek meldt u zich op de afgesproken tijd bij de afdeling Radiologie (Nucleaire Geneeskunde).

Het onderzoek verloopt als volgt:

• De arts geeft een spuitje met een licht radioactieve stof in de huid naast de tepel. Deze radioactieve stof heeft geen bijwerkingen en is niet gevaarlijk voor uzelf of mensen in uw omgeving. De stof verlaat geleidelijk uw lichaam. 
• Twee tot drie uur na de injectie worden er foto’s van het borst- en okselgebied gemaakt. Hierbij komt het transport van de radioactieve stof van de injectieplaats naar de schildwachtklier(en) in beeld. Het aantal schildwachtklieren kan wisselen van één tot meerdere. De locatie van de schildwachtklier(en) staat van tevoren niet vast.
• Tussen de tijd van de injectie en de foto’s bent u niet verplicht om in het ziekenhuis te blijven. Overleg met de nucleair medewerkster hoe laat u weer terug wordt verwacht.
• Soms worden de foto’s vlak na de inspuiting gemaakt. De nucleair medewerker zal u dit dan mededelen.
• De camera waarmee de foto’s gemaakt worden komt vlak boven uw borst te staan. Het maken van de foto's duurt ongeveer een half uur.
• Na de foto's wordt de plaats waar de schildwachtklier(en) zich bevindt, opgespoord met een gamma probe (een metalen staaf die de radioactiviteit telt).
• De huid wordt gemarkeerd met inkt. 
• Het kan zijn dat na de eerste opnameserie op een later moment extra opnames worden gemaakt. Dit hoort u direct na het maken van de foto's.

Als de schildwachtklier gevonden is, zegt dit niets over de eventuele aanwezigheid van uitzaaiingen in deze lymfeklier!

Tijdens de borstsparende operatie of de borstamputatie wordt op de gemarkeerde plaats van de huid een blauwe vloeistof ingespoten. Met behulp van deze kleurstof en door meting van de radioactiviteit in de oksel wordt de schildwachtklier opgespoord en uitgenomen via een kleine snede in de oksel.
Na het verwijderen van de okselklier, verwijdert de chirurg de borsttumor. Borstsparend of door amputatie van de borst, zoals van tevoren met u is besproken.
Heel soms wordt de schildwachtklier niet gevonden. Dan worden direct alle oksellymfklieren verwijderd. Dit wordt natuurlijk voor de operatie met u besproken.

Na de operatie wordt de schildwachtklier onderzocht door de patholoog. De uitslag van dit weefselonderzoek hoort u tijdens het polikliniekbezoek, zeven tot tien dagen na de operatie. Dan wordt ook de uitslag van het borstweefselonderzoek met u besproken.
Na de operatie kan de urine een paar dagen groen gekleurd zijn. Dit komt door de ingespoten blauwe vloeistof. De blauwe verkleuring in de huid kan enige maanden aanwezig blijven.

Als na het weefselonderzoek een okselklieroperatie nodig blijkt, dan vindt deze operatie binnen twee à drie weken plaats.

Kijk voor meer informatie in de Behandelwijzer Borstkanker.